Pierwszy storczyk dostałam na imieniny w 2014 roku — biały Phalaenopsis z trzema kwiatostanami. Po trzech miesiącach wszystkie kwiaty opadły, liście pożółkły, korzenie zgniły. Zakładałam, że storczyki to rośliny dla wybranych. Drugą szansę dostały po przeczytaniu, że Phalaenopsis to gatunek epifityczny, który w naturze rośnie na korze drzew, a nie w ziemi. Zmieniłam podłoże, sposób podlewania, ustawienie. Od tamtej pory mam stałą kolekcję 8-10 storczyków, które kwitną raz, czasem dwa razy w roku. W tym tekście pokazuję, co decyduje o sukcesie z najpopularniejszymi gatunkami i jak wybudzić storczyk do ponownego kwitnienia.
Storczyki w domu — co dobrze wiedzieć na start
W marketach kupujesz prawie zawsze Phalaenopsis (storczyk ćmówka) — najprostszy w uprawie i najtrwalej kwitnący gatunek. Pochodzi z lasów tropikalnych Azji Południowo-Wschodniej, gdzie rośnie jako epifit na drzewach. Korzenie ma częściowo nadziemne, lubi rozproszone światło, stabilną temperaturę 20-25°C i powietrze o wilgotności 50-70%.
Co innego storczyki Cymbidium, Dendrobium, Cattleya czy Oncidium — mają inne wymagania, zwłaszcza temperaturowe (część potrzebuje chłodniejszych nocy do kwitnienia). Najpierw zacznij od Phalaenopsis. Jeśli sobie z nim radzisz, idź dalej.
Popularne gatunki storczyków i ich wymagania
| Gatunek | Trudność | Podlewanie | Specyfika |
|---|---|---|---|
| Phalaenopsis (ćmówka) | łatwa | raz na 7-10 dni | Kwitnie 2-3 miesiące, najpopularniejszy |
| Dendrobium | średnia | raz na 5-7 dni latem, rzadziej zimą | Wymaga chłodniejszej zimy 12-15°C |
| Cymbidium | średnia | raz na 5-7 dni | Wymaga zimnej nocy (10-15°C) jesienią dla kwitnienia |
| Cattleya | trudniejsza | raz na 7-10 dni | Lubi mocne, rozproszone światło i okres suszy |
| Oncidium („tańcząca dama") | średnia | raz na 5-7 dni | Drobne, liczne kwiatostany, lubi wilgotność powyżej 60% |
Podlewanie storczyków — najczęstszy błąd
Storczyk podlany za często gnije w korzeniach. Storczyk podlany za rzadko traci jędrność liści, ale szybko się odbudowuje po podlaniu. Lepszym kierunkiem błędu jest sucho.
Schemat dla Phalaenopsis: raz na 7-10 dni latem, raz na 10-14 dni zimą. Sprawdzam, czy korzenie w przezroczystej doniczce zmieniły kolor z zielonego na srebrzystoszary — to sygnał, że są suche i można podlać. Jeśli korzenie nadal zielone, czekam.
Sposób podlewania, który polecam: zanurzanie. Doniczkę z storczykiem (przezroczystą, z dużymi otworami) wkładam do wiaderka z odstaną wodą o temperaturze pokojowej na 15-20 minut. Korzenie wchłaniają wodę, ja wyciągam, czekam aż przeleje się nadmiar (na ociekaczu kuchennym 30 minut), i dopiero wtedy odkładam doniczkę do osłonki.
Najgorsze, co można zrobić — lewać wodę „normalnie" z konewki na sam storczyk, woda wpada między liście, zostaje w środku rozety i powoduje gnicie szyi rośliny. Jeśli już lejesz z konewki, zawsze dolnym brzegiem doniczki, omijając samą roślinę.
Światło i stanowisko dla storczyka
Phalaenopsis lubi rozproszone, jasne światło. Najlepsze stanowisko to okno wschodnie albo zachodnie z lekką firanką, które rozprasza ostre słońce. Bezpośrednie słońce południowe (zwłaszcza latem) powoduje żółte plamy na liściach — to poparzenia. Cień głęboki natomiast skutkuje brakiem kwitnienia, mimo że roślina rośnie.
Sprawdzony test: zdrowy Phalaenopsis ma liście intensywnie zielone, lekko sztywne. Liście ciemnozielone i wiotkie = za mało światła. Liście żółtozielone albo z czerwonawymi plamami = za dużo światła.
Temperatura 20-25°C w dzień, 16-20°C w nocy. Spadek temperatury nocnej o 4-5°C jesienią pobudza Phalaenopsis do tworzenia nowych pędów kwiatowych — naturalnie dzieje się to w październiku-listopadzie, kiedy ogrzewanie jeszcze ledwo działa.
Podłoże i doniczka storczykowa
Storczyki epifityczne (Phalaenopsis, Cattleya, Dendrobium) NIE rosną w ziemi. Sadzi się je w korze sosnowej (drobnej do średniej) zmieszanej z mchem sfagnowym i ewentualnie kawałkami węgla drzewnego. Gotowe podłoże „do storczyków" w marketach jest dobrym punktem wyjścia — zwykle to mieszanka kory sosnowej z perlitem.
Doniczka koniecznie przezroczysta — korzenie storczyków uczestniczą w fotosyntezie i potrzebują światła. Otwory powinny być duże i liczne, żeby zapewnić cyrkulację powietrza wokół korzeni. Standardowa doniczka „do innej rośliny" z jednym małym otworem na dnie jest dla storczyka wyrokiem.
Przesadzam co 2-3 lata, kiedy kora w doniczce zaczyna się rozkładać i stać się ziemista. Jest to też dobry moment na inspekcję korzeni — gnijące, brązowe wycinam czystym sekatorem zdezynfekowanym alkoholem, zostawiam tylko zdrowe (zielone lub srebrzyste, jędrne).
Jak skłonić storczyka do ponownego kwitnienia
Po opadnięciu kwiatów Phalaenopsis najczęściej wchodzi w okres spoczynku 3-6 miesięcy. Co robić, żeby kolejne kwitnienie nie odsunęło się jeszcze dłużej:
- Nie obcinaj kwiatostanu od razu. Czekaj kilka tygodni — czasem ta sama łodyga wypuszcza nowe pąki. Jeśli zaczyna brązowieć, obetnij 1 cm nad pierwszym węzłem od dołu.
- Zapewnij chłodniejsze noce. 14-18°C w nocy przez 4-6 tygodni jesienią to klasyczny pobudzacz kwitnienia. Można po prostu trzymać storczyk w mniej ogrzewanym pokoju.
- Ogranicz nawożenie. Po opadnięciu kwiatów przerywam nawożenie na 2-3 miesiące, potem wracam co 2-3 podlania nawozem do storczyków w połowie zalecanej dawki.
- Nie przestawiaj. Storczyki nie lubią zmian — w ustabilizowanym miejscu kwitną chętniej niż przeniesione co tydzień.
Problemy i szkodniki
Żółknące liście. Najczęściej naturalne starzenie najstarszego dolnego liścia — Phalaenopsis ma 4-6 liści jednocześnie i co kilka miesięcy zrzuca najstarszy. Jeśli żółknie kilka liści naraz, sprawdź drenaż i częstotliwość podlewania.
Brązowe końcówki liści. Twarda woda lub przesuszenie. Używaj wody odstanej (24 godziny) albo deszczówki, zwiększ wilgotność powietrza.
Wiotkie, marszczone liście. Korzenie są suche lub uszkodzone (gnijące). Sprawdź podłoże — jeśli sucho, zanurz w wodzie. Jeśli mokre i czuć zgniłość, czas na przesadzenie z usunięciem zepsutych korzeni.
Szkodniki. Mszyce czasem osiadają na pąkach kwiatowych, częstsze są jednak czerwce na liściach (białe, watowate punkty). Pierwsza pomoc: przemycie liści wacikiem nasączonym wodą z mydłem szarym, w razie nawrotu — preparat na bazie pyretrum.
Storczyki to wdzięczne rośliny do kolekcji domowej. Jeśli interesują cię inne kwiaty cięte do mieszkania, polecam zerknąć na nasz tekst o cięciem kwiatów do bukietu — komplementarna wiedza, kiedy szukasz sposobu na kwiatową kolekcję na cały rok.
Jak często podlewać storczyka Phalaenopsis?
Raz na 7-10 dni latem, raz na 10-14 dni zimą. Najpewniejsza metoda: gdy korzenie w przezroczystej doniczce zmienią kolor z zielonego na srebrzystoszary — wtedy podlewaj. Najlepiej przez zanurzanie doniczki w wiaderku z wodą na 15-20 minut.
Czemu mój storczyk nie kwitnie ponownie?
Najczęściej za stabilna temperatura w domu (storczyk potrzebuje chłodniejszych nocy o 4-5°C, żeby zacząć tworzyć pędy kwiatowe), za mało światła lub przenawożenie. Postaw na 4-6 tygodni jesienią w chłodniejszym pokoju (14-18°C w nocy).
Czy obcinać kwiatostan po przekwitnięciu?
Nie od razu. Czekaj kilka tygodni — czasem ta sama łodyga wypuszcza nowe pąki. Gdy łodyga zaczyna brązowieć i wysychać, obetnij ją 1 cm nad pierwszym węzłem od dołu. Czysty sekator zdezynfekowany alkoholem.
Jakie podłoże dla storczyka?
Zdecydowanie nie ziemia. Phalaenopsis i podobne gatunki epifityczne sadzi się w korze sosnowej (drobnej-średniej) z dodatkiem mchu sfagnowego i opcjonalnie węgla drzewnego. Gotowe podłoża do storczyków z marketu są dobrym punktem startowym.
Czy zielone korzenie wystające z doniczki to problem?
Nie, to normalne. Storczyki to rośliny epifityczne — w naturze ich korzenie rosną w powietrzu i uczestniczą w fotosyntezie. Zielone, jędrne korzenie to znak, że roślina jest zdrowa. Nie wpychaj ich do doniczki — uszkodzisz.
Brak komentarzy